जनमतको उदय र जिम्मेवारीको प्रश्न : बालेनप्रति डर कि लोकतन्त्रप्रति अन्याय?
✍️ दिपेश श्रेष्ठ। काठमाडौं महानगरपालिकाका मेयर बालेन्द्र शाह (बालेन) प्रति लक्षित आलोचना र दबाबका प्रयासहरू पछिल्ला दिनहरूमा बढ्दै गएका छन्। केही राजनीतिक दलका नेता तथा विद्यार्थी संगठनहरूले उनलाई ‘तानाशाही’को आरोप लगाउँदै विरोध गरिरहेका छन्। तर प्रश्न उठ्छ—के साँच्चै जनताबाट निर्वाचित व्यक्तिलाई तानाशाह भन्न मिल्छ? कि यो लोकतान्त्रिक जनादेशप्रति असहजता हो? बालेन शाह कुनै वंशाणुगत शासनबाट […]
बदलिँदो राजनीतिक धारः पुराना दलको सङ्कट, नयाँ शक्तिको परीक्षा
काठमाडौँ । २०६२/०६३ को जनआन्दोलनपछि नेपालको राजनीतिले संघीयता, गणतन्त्र र समावेशिताको नयाँ संरचना अंगाले पनि समयसँगै पुराना दलप्रति जनविश्वास घट्दै गएको देखिन्छ । लामो समय सत्तामा रहँदा देखिएको कार्यशैली, आन्तरिक विवाद र सुशासनको अभावका कारण परम्परागत राजनीतिक शक्तिहरू चुनौतीमा परेका छन् । विशेषगरी गत भदौ २३/२४ मा विकसित घटनाक्रमले सिर्जना गरेको नयाँ राजनीतिक परिस्थिति र […]
यो बुढो रुख त्यो बुढो रुख
विश्वास पराजुली। नेपाललाई रुखको धनी अर्थात वनको धनी देश भनिन्छ । सत्य पनि लाग्छ जता हेर्दा पनि रुख नै रुख । विभिन्न प्रजाति रङ्ग रुपका रुख । ती रुख कतै चौतारी बनेर शितलता दिन्छन त कतै अटल उभिएर साहरा दिने काम गर्छन । रुपान्तरण त मानौ त्यै रुखले देखेको छ । बुट्यान, वयस्क हुँदै बुढो […]
आशा, त्याग र पुनरुत्थानको सन्देश: असल शुक्रबार र इस्टर सन्डेको महत्त्व
दिपेश श्रेष्ठ। असल शुक्रबार (Good Friday) र इस्टर सन्डे (Easter Sunday) ईसाई धर्मका अत्यन्त महत्वपूर्ण धार्मिक पर्वहरू हुन्, जसले येशू ख्रीष्टको जीवन, बलिदान र पुनरुत्थानसँग गहिरो सम्बन्ध राख्छन्। असल शुक्रबारको दिन येशू ख्रीष्टलाई क्रूसमा चढाएर मृत्युदण्दड दिइएको घटनाको स्मरण गरिन्छ भने इस्टर सन्डे उहाँ मृत्युबाट पुनर्जीवित भएको (पुनरुत्थान) दिनका रूपमा मनाइन्छ। यी दुवै दिन ईसाई […]
प्रतिनिधि सभाकाे चाैथाे सभामुख अर्याल काे हुन्
✍️दिपेश श्रेष्ठ। डाेल प्रसाद अर्याल (DP) नेपालको समकालीन राजनीतिमा उदाएका एक प्रभावशाली तथा वैकल्पिक धारका प्रतिनिधि नेता हुन्, जसले छोटो समयमै जनविश्वास जित्दै राष्ट्रिय नेतृत्वको तहसम्म आफ्नो उपस्थिति स्थापित गरेका छन्। निर्वाचन आयोगमा पेश गरिएको विवरण अनुसार उनको जन्म २०३१ साल भदौ ६ गते धादिङ जिल्लामा भएको हो। सामान्य परिवारमा जन्मिएका अर्यालका बाबु वोजराज अर्याल […]
” बिर्सने मान्छे होइन”
~धोका खाएको छु आफू, धोका दिने मान्छे होइन !! म कसैलाई लडाएर आफू,उभिने मान्छे होइन !! ~हेर्नुस् कतिले जीवन कटाउँछन्, प्रतिशोध राखेर !! म दुश्मन सँग पनि बदला लिने मान्छे होइन !! ~कसैलाई माथि जानु छ भने मै माथि, टेकेर जानुस् !! विश्वासका साथ उभिन सक्छु, हल्लिने मान्छे होइन !! ~कसैको […]
बालेन शाहको उदय र नेपालको भविष्य
प्रेमचन्द्र झा । नेपालको राजनीतिक इतिहासमा समय–समयमा जनताले परिवर्तनको खोजी गरेका छन् । लामो समयदेखि परम्परागत दल, पुराना अनुहार र अस्थिरताले चिनिएको नेपाली राजनीतिमा नयाँ सोच र नयाँ नेतृत्वको आवश्यकता महसुस हुँदै आएको छ । यस्तै पृष्ठभूमिमा वैकल्पिक राजनीतिको प्रतीकका रूपमा उदाएका व्यक्तित्व हुन् बालेन शाह । उनको उदय केवल एउटा चुनावी परिणाम मात्र होइन, […]
हर्क साम्पाङकाे नमुना अभियायनकि २१ बर्षीय रुवी, आरर्किटेक्चर डिजाइनर देखि संघीय संसद सम्म
धरान। धनुषामा चुनावी अभियान सुरु गर्नुअघि हर्क साम्पाङ पुगेका थिए । तर त्यतिबेला रुवीकुमारी ठाकुर नामकी युवती श्रम संस्कृति पार्टीसँग जोडिएकी थिइनन् । उनी सामान्य जीवन बाँचिरहेकी एक युवती थिइन्—जसले सामाजिक सञ्जालमा हर्क साम्पाङका गतिविधि हेर्थिन् र मनमनै सोच्छिन्, “देशका लागि यस्तै मान्छे चाहिन्छ।” पहिलो पटक हर्क साम्पाङलाई प्रत्यक्ष भेटेपछि भने उनको सोच मात्र होइन, जीवनको […]
काे हुन् सुनसरी-१ बाट निर्वाचित माटाे चिन्हका विजयी उमेदवार हर्क ?
धरान उपमहानगरपालिकाका पुर्व मेयर हर्कराज राई नेपाली राजनीतिमा स्थापित दलहरूभन्दा बाहिरबाट उदाएका एक फरक, स्पष्ट र साहसी पात्रका रूपमा चिनिन्छन्। श्रम संस्कृति पार्टीका अध्यक्षसमेत रहेका राईले परम्परागत राजनीतिक शैलीलाई चुनौती दिँदै श्रम, इमानदारी र आत्मनिर्भरता केन्द्रित शासनको अभ्यास सुरु गरेका ब्यक्ति हुन्। पूर्वि नेपालकाे खाेटाङ- खार्ताम्छामा जन्मिएका हर्कराज सामान्य श्रमिक परिवारका हुन्। आर्थिक रूप सामान्य […]
थम्बु समुदायको ऐतिहासिक पृष्ठभूमि
थम्बु समुदाय नेपालका भूमिपुत्र (मूलबासी) समुदायहरूमध्ये एक मानिन्छ। यो समुदाय विशेषगरी मध्य–पूर्वी नेपालका दोलखा, रामेछाप, सिन्धुपाल्चोक, सिन्धुली तथा काठमाडौं उपत्यका आसपासका क्षेत्रमा बसोबास गर्दै आएको पाइन्छ। इतिहासअनुसार थम्बु समुदाय वल्लो किरात राज्यसँग सम्बन्धित शासक वंशका सन्तान हुन्। प्राचीन कालमा काठमाडौं उपत्यकामा बसोबास गर्ने किराती वंशलाई नाग जातिका रूपमा चिनिन्थ्यो, र ती किराती नागवंशीमध्ये थम्बु समुदायको […]